Η Ποίηση και η Φυσική τον Μάιο στο Mathesis

Δύο νέα ελεύθερα διαδικτυακά μαθήματα έρχονται τον Mάιο στο Mathesis.

Σε αυτόν τον κύκλο μαθημάτων θα ταξιδέψουμε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου για να γνωρίσουμε την ποίηση ενός οικουμενικού Έλληνα και θα ανακαλύψουμε τα μυστικά της κίνησης μέσα από ένα ενιαίο και κομψό πλαίσιο φυσικών νόμων.

Για δέκατη χρονιά τα μαθήματα του Mathesis συνεχίζουν να προσφέρουν ελεύθερη, ποιοτική εκπαίδευση σε κάθε ανήσυχο πολίτη, με μοναδικό «προαπαιτούμενο» την περιέργεια και την κριτική σκέψη.

 Κ. Π. Καβάφης: Ο σημαντικότερος Έλληνας ποιητής, μετά τους αρχαίους

Διδάσκων: Διονύσης Καψάλης, Συγγραφέας

Το μάθημα επιχειρεί μια περιήγηση σε όλη την ποίηση του Καβάφη: από τα πρώτα αναγνωρισμένα ποιήματά του μέχρι την ύστερη ωριμότητά του. Εκκινώντας από τη διάκριση των ποιημάτων του, όπως την έχει καθιερώσει ο ίδιος ο Καβάφης, σε τρεις περιοχές, τη φιλοσοφική (της σκέψης), την ιστορική και την αισθησιακή (ηδονική), ανιχνεύουμε τις σημαντικές τομές μέσα στο έργο του και παρακολουθούμε διεξοδικότερα τη σταδιακή και επίπονη ωρίμανσή του στο ύφος, στη θεματολογία και στη μορφολογία των ποιημάτων του.
Βασικός στόχος του μαθήματος είναι ν᾽ ακούσουμε και ν᾽ απολαύσουμε όσο το δυνατόν περισσότερα ποιήματα του Καβάφη, με τις ελάχιστες πάντα, τις εντελώς απαραίτητες, επεξηγηματικές πληροφορίες. Το μάθημα φιλοδοξεί επιπλέον να δείξει ότι ο Καβάφης είναι ένας ποιητής οικουμενικός, της εποχής του και του τόπου του, όσο και της δικής μας εποχής και του δικού μας τόπου, που απευθύνεται πρωτίστως στον κοινό αναγνώστη.

Η δημιουργία του μαθήματος στηρίχθηκε σε δωρεά της Αθηνάς Φωτιάδου-Μητσούλη.

Κλασική Μηχανική 2: Αναλυτική Μηχανική

Διδάσκων: Κώστας Τάσσης, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Στόχος του μαθήματος είναι να προσφέρει μια βαθύτερη κατανόηση των εννοιών που συνδέουν την κλασική μηχανική με τη σύγχρονη φυσική. Στα πρώτα μαθήματα μηχανικής μαθαίνουμε ότι, αν γνωρίζουμε τις δυνάμεις που ασκούνται σε ένα σώμα, τότε ο δεύτερος νόμος του Νεύτωνα αρκεί για να προσδιορίσουμε την κίνησή του. Αυτό όμως δεν είναι πάντοτε αρκετό. Σε πολλά συστήματα η κίνηση περιορίζεται από δεσμούς, και τότε εμφανίζονται δυνάμεις που δεν είναι γνωστές εκ των προτέρων, αλλά καθορίζονται από την ίδια την κίνηση.

Αυτό ακριβώς το κενό έρχεται να καλύψει η Αναλυτική Μηχανική. Αντί να ξεκινά από τις επιμέρους δυνάμεις, περιγράφει την κίνηση με όρους γενικευμένων συντεταγμένων και αρχών που ενσωματώνουν εξαρχής τους περιορισμούς του συστήματος. Με αυτόν τον τρόπο προσφέρει ένα ενιαίο, κομψό και ισχυρό πλαίσιο για τη μελέτη της κλασικής μηχανικής, αλλά και το απαραίτητο υπόβαθρο για τη μετάβαση στη σύγχρονη θεωρητική φυσική.

Παράλληλα, σε επανάληψη προσφέρονται τα μαθήματα: Η Επανάσταση του 1821. Ένα δύσκολο εγχείρημα μιας περίπλοκης κοινωνίας (Μαρία Ευθυμίου, ΕΚΠΑ), Στο Φως της Εξέλιξης (Σπύρος Σφενδουράκης, Πανεπιστήμιο Κύπρου), Το κακό: Mαθήματα Ηθικής Φιλοσοφίας (Παύλος Κόντος, Πανεπιστήμιο Πατρών), και Αρχαία Ελληνική Τεχνολογία 1: Βασικές Τεχνολογίες (Θεοδόσιος Π. Τάσιος,ΕΜΠ).

Οι εγγραφές έχουν ξεκινήσει και η πρώτη εβδομάδα των μαθημάτων είναι ήδη διαθέσιμη στο mathesis.cup.gr. Η επίσημη έναρξη των μαθημάτων είναι τη Δευτέρα, 11 Μαΐου 2026.