Η Μαλέ, μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες πόλεις παγκοσμίως, βρίσκεται αντιμέτωπη με δύο ταυτόχρονες πιέσεις: την αύξηση του πληθυσμού και την άνοδο της στάθμης της θάλασσας λόγω της κλιματικής αλλαγής, γεγονός που περιορίζει σταδιακά τον διαθέσιμο χώρο κατοίκησης. Για να αντιμετωπίσει αυτό το πρόβλημα, η πρωτεύουσα των Μαλδίβων επέλεξε να μεταφέρει άμμο από διάφορες περιοχές του αρχιπελάγους, ώστε να τη χρησιμοποιήσει για τη δημιουργία νέας τεχνητής γης προς όφελος των κατοίκων της.
Σε όλο τον κόσμο, η αστική ανάπτυξη και η βιομηχανία χρησιμοποιούν άμμο με ρυθμό 50 δισεκατομμυρίων τόνων τον χρόνο- ένας αριθμός που αναμένεται να αυξηθεί. Τώρα, μια νέα έκθεση του Περιβαλλοντικού Προγράμματος του ΟΗΕ (UNEP) προειδοποιεί ότι η άμμος εξορύσσεται ταχύτερα απ’ όσο μπορεί να αναπληρωθεί και ότι αυτό απειλεί τα μέσα διαβίωσης, τα οικοσυστήματα και την ίδια τη δομή του φυσικού κόσμου.
Ο Πασκάλ Πεντούτσι, διευθυντής της παγκόσμιας βάσης δεδομένων πληροφοριών πόρων του UNEP στη Γενεύη, που συνέταξε την έκθεση, δήλωσε: «Η άμμος αποκαλείται μερικές φορές ο αφανής ήρωας της ανάπτυξης, αλλά ο ουσιαστικός της ρόλος στη διατήρηση των φυσικών λειτουργιών από τις οποίες εξαρτόμαστε, παραβλέπεται ακόμη περισσότερο. Η άμμος είναι η πρώτη γραμμή άμυνάς μας απέναντι στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας, στις καταιγίδες και στην αλάτωση των παράκτιων υδροφορέων- κίνδυνοι που επιδεινώνονται από την κλιματική αλλαγή».
Ως το πιο εξορυσσόμενο στερεό υλικό στη Γη, η άμμος χρησιμοποιείται για την κατασκευή κατοικιών, δρόμων και θαλάσσιων αναχωμάτων, στην παραγωγή σκυροδέματος, στα θεμέλια κτιρίων και στις οικοδομικές εργασίες. Χρησιμοποιείται επίσης για την κατασκευή παραθύρων, μικροτσίπ πυριτίου και ηλιακών πάνελ. Όμως, είναι εξίσου σημαντική όταν παραμένει στη θέση της: ρυθμίζει τη ροή των ποταμών, προστατεύει τους παράκτιους υδροφορείς, φιλτράρει το νερό και διατηρεί τη βιοποικιλότητα.
«Οι περιβαλλοντικές ζημιές θα είναι μη αναστρέψιμες»
Το 2019, η κυβέρνηση των Μαλδίβων ανέθεσε σε ολλανδική εταιρεία την επίχωση (μπάζωμα) της λιμνοθάλασσας στο νησί Gulhifalhu, κοντά στη Μαλέ. Το έργο ανάκτησης γης έκτασης 1.920 στρέμματα απαιτούσε 24,5 εκατομμύρια κυβικά μέτρα άμμου, που εξορύχθηκαν από 13,75 τετραγωνικά χιλιόμετρα της βόρειας ατόλης της Μαλέ. Έξι μήνες αργότερα, περιβαλλοντική αξιολόγηση κατέληξε ότι οι περιβαλλοντικές ζημιές θα είναι μη αναστρέψιμες. Ωστόσο, οι συμβάσεις είχαν ήδη υπογραφεί.
Σύμφωνα με την έκθεση του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UNEP), το έργο Gulhifalhu κατέστρεψε 2.000 στρέμματα κοραλλιογενών υφάλων και ενδιαιτημάτων λιμνοθαλασσών, συμπεριλαμβανομένων θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών (ΘΠΠ). Ο ΟΗΕ διαπίστωσε ότι περίπου οι μισές εταιρείες δραστηριοποιούνταν σε ΘΠΠ, αντιπροσωπεύοντας το 15% του όγκου της εκβαθισμένης άμμου. Αυτό, όπως αναφέρει η έκθεση, σημαίνει απώλεια ζωτικών ενδιαιτημάτων για ψάρια, χελώνες, πουλιά, καβούρια και άλλα είδη που στηρίζουν τα οικοσυστήματα, την αλιεία και τον τουρισμό.
«Η ανάκτηση γης οδηγεί αναπόφευκτα σε μόνιμη αλλοίωση του υποστρώματος, καταστροφή της χλωρίδας και της πανίδας, καθώς και στη διάβρωση των ακτών», αναφέρει η έκθεση.
Στις Φιλιππίνες, η βυθοκόρηση 155 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων άμμου για ένα αεροδρόμιο 17.000 στρεμμάτων κατέστρεψε αλιευτικές κοινότητες. Στο Νότιο Σουλαουέσι της Ινδονησίας, η εκβάθυνση 22 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων άμμου σε σημαντικές αλιευτικές περιοχές για χάρη ενός ακόμη αστικού έργου, μείωσε τα εισοδήματα των αλιευτικών κοινοτήτων κατά 80%.
Σύμφωνα με την έκθεση, η αντιμετώπιση του προβλήματος απαιτεί ριζική αναθεώρηση των διαδικασιών διακυβέρνησης. Οι υπεύθυνοι σχεδιασμού χρειάζονται καλύτερα δεδομένα χαρτογράφησης και παρακολούθησης προκειμένου να εντοπίσουν περιοχές υψηλής οικολογικής αξίας. Ωστόσο, πρέπει επίσης να εξασφαλίζουν μεγαλύτερη διαφάνεια και να τηρούν πιο πιστά τους περιβαλλοντικούς κανόνες.
Οι Μαλδίβες είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες. Με περισσότερο από το 80% της χερσαίας τους έκτασης να βρίσκεται λιγότερο από ένα μέτρο πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, αποτελούν ένα από τα πιο ευάλωτα κράτη στον κόσμο απέναντι στην κλιματική αλλαγή. Χωρίς την ανύψωση των νησιών τους, κινδυνεύουν να βυθιστούν.
Αλλά ακόμη κι αν αυτή η μοίρα αποφευχθεί, το μέλλον για τους κατοίκους της Μαλέ φαίνεται δυσοίωνο. Σύμφωνα με τεχνική ανάλυση του σχεδίου αξιοποίησης γης στο Gulhifalhu, με βάση τις προβλεπόμενες υποδομές και την αναμενόμενη πληθυσμιακή πυκνότητα, η νέα χερσαία περιοχή έχει σχεδιαστεί με χαρακτηριστικά που εγείρουν ανησυχίες για «αστική καταστροφή».
Πηγή: Guardian
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησε μας στο Twitter
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube
Γίνε μέλος στο κανάλι μας στο Viber
– Αναφέρεται ως πηγή το ertnews.gr στο σημείο όπου γίνεται η αναφορά.
– Στο τέλος του άρθρου ως Πηγή
– Σε ένα από τα δύο σημεία να υπάρχει ενεργός σύνδεσμος
