Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε ακόμη μία φορά το διαμάντι Koh-i-Noor, ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα σύμβολα των Βρετανικών Βασιλικών Κοσμημάτων, με αφορμή την επίσκεψη του βασιλιά Καρόλου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Στο πλαίσιο του ταξιδιού του, ο βασιλιάς Κάρολος επρόκειτο να συναντηθεί με τον δήμαρχο της Νέας Υόρκης, Ζοχράν Μαμντάνι, με φόντο μια συμβολική τελετή μνήμης αλλά και μια παλιά διεκδίκηση που παραμένει ανοιχτή εδώ και δεκαετίες. Ο ίδιος ο Μαμντάνι είχε δηλώσει εκ των προτέρων ότι, εάν του δινόταν η ευκαιρία για μια κατ’ ιδίαν συνομιλία, θα παρότρυνε τον Βρετανό μονάρχη να επιστρέψει στην Ινδία το Koh-i-Noor – το θρυλικό διαμάντι που συνεχίζει να προκαλεί διεθνείς αντιδράσεις.
Οι δυο τους συναντήθηκαν τελικά την Τετάρτη (29.04.2026), στο πλαίσιο εκδήλωσης προς τιμήν των θυμάτων των επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου. Κατά τη διάρκεια της τετραήμερης επίσημης επίσκεψής τους, ο βασιλιάς Κάρολος και η βασίλισσα Καμίλα επισκέφθηκαν το Εθνικό Μνημείο της 11ης Σεπτεμβρίου στο Κάτω Μανχάταν, όπου ο μονάρχης κατέθεσε λουλούδια.
Λίγο πριν από την εκδήλωση, ο Μαμντάνι δήλωσε σε δημοσιογράφους: «Αν είχα την ευκαιρία να μιλήσω στον βασιλιά ξεχωριστά, πιθανότατα θα τον παρότρυνα να επιστρέψει το διαμάντι Koh-i-Noor». Σύμφωνα με το Politico, εκπρόσωπος της βασιλικής οικογένειας απέφυγε να σχολιάσει τις δηλώσεις του δημάρχου.
Το διαμάντι, η αξία του οποίου εκτιμάται στο 1 δισ. δολάρια, χρησιμοποιείται από τη βρετανική βασιλική οικογένεια εδώ και δεκαετίες, ενώ η ιδιοκτησία του αμφισβητείται από την Ινδία, το Πακιστάν, το Ιράν και το Αφγανιστάν.
Η ινδική κυβέρνηση επανέλαβε τις εκκλήσεις για την επιστροφή του το 2022, μετά τον θάνατο της βασίλισσας Ελισάβετ.
Koh-i-Noor: Το αμφιλεγόμενο διαμάντι του στέμματος, τη διεκδίκηση του οποίου επαναφέρει στο προσκήνιο ο Μαμντάνι
Το Koh-i-Noor συγκαταλέγεται ανάμεσα στα μεγαλύτερα και πιο ιστορικά επεξεργασμένα διαμάντια στον κόσμο. Εξορύχθηκε στην Ινδία και η ιστορία του χρονολογείται τουλάχιστον από τον 17ο αιώνα. Στα περσικά, το όνομά του σημαίνει «Βουνό του Φωτός» και θεωρείται το πιο διάσημο πετράδι των βρετανικών βασιλικών κοσμημάτων.
Μετά τον θάνατο της βασίλισσας Ελισάβετ στις 8 Σεπτεμβρίου 2022, το όνομα «Kohinoor» άρχισε να γίνεται τάση στο Twitter της Ινδίας. Πολλοί χρήστες επανέφεραν ένα παλιό αίτημα: «Τώρα μπορούμε να πάρουμε πίσω το #Kohinoor μας;», αναφερόμενοι σε ένα από τα πιο εμβληματικά διαμάντια παγκοσμίως.
Το Koh-i-Noor των 105 καρατίων αποτελεί μόνο ένα από τα περίπου 2.800 πολύτιμα πετράδια που κοσμούν το στέμμα που κατασκευάστηκε για τη μητέρα της Ελισάβετ.
Όταν εξορύχθηκε, στο σημερινό Andhra Pradesh στην Ινδία κατά τη διάρκεια της δυναστείας των Kakatiya (12ος–14ος αιώνας), πιστεύεται ότι ήταν ένα ακατέργαστο διαμάντι 793 καρατίων. Η πρώτη σαφής καταγραφή της κατοχής του το τοποθετεί στα χέρια της αυτοκρατορίας των Μογγόλων τον 16ο αιώνα. Στη συνέχεια πέρασε στους Πέρσες και αργότερα στους Αφγανούς.
Για ένα διάστημα ανήκε στη Βασίλισσα Βικτώρια πριν καταλήξει το 1937 στο στέμμα της Ελισάβετ. Σήμερα αποτελεί μέρος των βρετανικών βασιλικών κοσμημάτων, εκτιθέμενο στον Πύργο του Λονδίνου. Η αξία του θεωρείται ανεκτίμητη.
Η απόκτησή του από τη Βρετανία συνδέεται με την αποικιοκρατική περίοδο: το 1849, η Βρετανική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών φέρεται να εξανάγκασε τον 10χρονο τότε διάδοχο της ινδικής βασιλικής οικογένειας να παραιτηθεί από την κυριότητά του.
Ο θρύλος θέλει το Koh-i-Noor να φέρνει κακοτυχία στους άνδρες που το φορούν, εξαιτίας της μακράς και αιματηρής ιστορίας του, έχουν αναφέρει στο παρελθόν βρετανικά μέσα ενημέρωσης.
Παρότι αποτελεί μέρος των Βρετανικών Κοσμημάτων του Στέμματος εδώ και δεκαετίες, το Koh-i-Noor παραμένει στο επίκεντρο διεθνών διεκδικήσεων.
Η Ινδία, το Πακιστάν, το Ιράν και το Αφγανιστάν έχουν κατά καιρούς ζητήσει την επιστροφή του.
Από την ανεξαρτησία της το 1947, η Ινδία έχει επανειλημμένα ζητήσει την επιστροφή του διαμαντιού. Ωστόσο, το Ηνωμένο Βασίλειο έχει απορρίψει τις αξιώσεις, υποστηρίζοντας ότι δεν υπάρχουν νομικές βάσεις για την επιστροφή του.
Το ζήτημα παραμένει ανοιχτό, συμβολίζοντας μέχρι σήμερα τις εκκρεμότητες της αποικιοκρατικής κληρονομιάς.
