Δοκιμή: VW Golf GTI Edition 50

Τα GTI υπήρξαν κατά καιρούς εξαιρετικά ολοκληρωμένα αυτοκίνητα επιδόσεων, αλλά τα καλύτερα είναι εκείνα που κάνουν και την καρδιά σου να σκιρτήσει. Το πρώτο, του 1976, ανέβασε τους παλμούς απλώς και μόνο επειδή υπήρχε. Όταν εμφανίστηκε το Mk5 επανέφερε τη δόξα του GTI μετά το βαρύ Mk4 και μας ενθουσίασε ξανά. Και το ακραίο Clubsport S του 2016 -χωρίς πίσω καθίσματα και ικανό για καταιγιστικούς χρόνους στο Nürburgring- μας άφησε άφωνους. Μια κληρονομιά απρόβλεπτη, αλλά συχνά συναρπαστική. Παρότι εκτιμήσαμε την όγδοη γενιά του Golf GTI, υπήρχε πάντα ένα «αλλά»: είναι πολύ καλό, όμως υπάρχουν πιο καυτά, πιο καθηλωτικά hot hatch.

Σκέψου το Toyota GR Yaris, το Honda Civic Type R, το Ford Focus ST ή το Hyundai i30 N όσο υπήρχε. Όταν ήρθε το Clubsport το 2021, με περισσότερη ισχύ και πιο επιθετικό χαρακτήρα, μας άρεσε. Αλλά μετά το μυαλό μας γύριζε ξανά με νοσταλγία στο Type R και το GTI περνούσε πάλι σε δεύτερο πλάνο.

Μπορεί η νέα έκδοση Edition 50, που θεωρητικά συμπυκνώνει πέντε δεκαετίες τεχνογνωσίας της Volkswagen σε ένα αυτοκίνητο, να γίνει ένα από εκείνα τα GTI που πραγματικά ξεχωρίζει; Αυτό είναι το στοίχημά μου στη βορειοανατολική Ισπανία: να δω αν η Volkswagen δημιούργησε ένα αυτοκίνητο που καλύπτει αβίαστα τις καθημερινές ανάγκες χωρίς συμβιβασμούς, αλλά ταυτόχρονα είναι τόσο συναρπαστικό όσο τα καλύτερα μοντέλα που φόρεσαν αυτό το σήμα.

Μέχρι να έρθει εκείνη η ανατριχιαστική στιγμή, ο ρυθμός μου είναι χαλαρός. Ξεκινώ ένα μουντό, ομιχλώδες πρωινό στα περίχωρα της Βαρκελώνης και, παρότι κινούμαι αντίθετα από την κίνηση προς την ύπαιθρο, κολλάω τελικά στον A2. Είναι η ιδανική ευκαιρία για αυτό το πιο «σκληροπυρηνικό» και προσανατολισμένο στην πίστα GTI να αποδείξει ότι μπορεί να είναι και ένα απλό Golf – έστω και με πολύ πιο άγρια εμφάνιση.

Δεν πίστευα ότι θα το πω για GTI, αλλά η VW το παράκανε με την εμφάνιση. Ίσως είναι το πιο αγωνιστικό σε όψη Golf GTI παραγωγής που έχουμε δει. Ξεκινά με το ίδιο επιθετικό bodykit του Clubsport, τη διώροφη πίσω αεροτομή και τις δύο χοντρές απολήξεις εξάτμισης. Το Edition 50 όμως πάει ένα βήμα παραπέρα, με τις στάνταρ 19άρες ζάντες Queenstown να αποκτούν κόκκινες λεπτομέρειες, διακοσμητικά αυτοκόλλητα κατά μήκος των θυρών και ένα ενσωματωμένο «παιχνίδι» εντοπισμού των σημάτων GTI 50 -ό,τι πρέπει για να περνά η ώρα αν έχεις κολλήσει στην κίνηση. Τα περισσότερα λειτουργούν, δίνοντας την αίσθηση ενός αυθεντικού hot hatch, αν και προσωπικά δεν με πείθουν οι κόκκινες ζάντες. Ευτυχώς μπορείς να τις αποφύγεις.

Και φυσικά δεν είναι μόνο θέμα εμφάνισης. Οι μηχανικοί της Volkswagen δείχνουν ξεκάθαρα τις προθέσεις τους με το Edition 50, το οποίο είναι το ισχυρότερο GTI παραγωγής μέχρι σήμερα, με απόδοση μόλις 7 PS λιγότερη από το τετρακίνητο Volkswagen Golf R, στέλνοντας όμως όλη τη δύναμη στους εμπρός τροχούς. Η VW υποστηρίζει επίσης ότι πρόκειται για το ταχύτερο μοντέλο παραγωγής της, με τελική ταχύτητα 270 km/h χωρίς καμία επιπλέον αναβάθμιση -ταχύτητα που το Golf R φτάνει μόνο με το προαιρετικό Performance pack. Το Edition 50 κατέρριψε επίσης τον χρόνο του Clubsport S στο Nürburgring κατά τρία δευτερόλεπτα, διατηρώντας τα πίσω καθίσματα στη θέση τους. Και το γεγονός ότι ζυγίζει λιγότερο από 1.500 kg είναι, στις μέρες μας, άξιο επαίνου.

Βέβαια τόσο το βάρος όσο και η οδική συμπεριφορά αυτού του αυτοκινήτου ενισχύονται περαιτέρω από το Performance pack. Οι στάνταρ εκδόσεις του Volkswagen Golf GTI Edition 50 διαθέτουν ήδη αυτή τη δυνατή απόδοση, καθώς και το Dynamic Chassis Control (το ενεργό σύστημα ανάρτησης της Volkswagen) αποτελεί μια καλοδεχούμενη προσθήκη γι’ αυτή τη γενιά GTI, μαζί με χαμήλωμα κατά 15 mm σε σχέση με ένα απλό GTI. Το Performance pack ρίχνει το αμάξωμα ακόμα 5 mm, προσθέτει εξάτμιση τιτανίου της Akrapovič, πιο σφιχτή ανάρτηση (ελατήρια, βάσεις και σινεμπλόκ ψαλιδιών) και αυξάνει το αρνητικό κάμπερ εμπρός στις -2°. Περιλαμβάνει επίσης ελαφριές, σφυρήλατες ζάντες Warmenau με εξαιρετικά λεπτές ακτίνες, που μειώνουν τη μη αναρτώμενη μάζα. Η Volkswagen συνδυάζει το πακέτο με ημισλίκ ελαστικά Bridgestone Potenza Race, χωρίς επιπλέον χρέωση. Το αυτοκίνητο της δοκιμής διαθέτει το Performance pack και αυτά τα ελαστικά, αλλά δυστυχώς διατηρεί και τις κάπως κιτς κόκκινες ζάντες.

Όταν κινείσαι χαλαρά όλη η σοβαρή μηχανολογική δουλειά περνά απαρατήρητη. Το Edition 50 συμπεριφέρεται όπως κάθε Golf, γουργουρίζοντας ήρεμα στην κίνηση με κατεύθυνση το Collbató. Οι αλλαγές των σχέσεων γίνονται ομαλά, χωρίς τινάγματα, και ο κινητήρας ζεσταίνεται σταδιακά μέσα σε έναν ήπιο, συγκρατημένο ήχο. Η θέση οδήγησης με ικανοποιεί επίσης. Με αγκαλιάζουν τα παχιά πλαϊνά μαξιλάρια των καθισμάτων με τη μοναδική καρό επένδυση. Συνήθως κατεβάζω το κάθισμα όσο πιο χαμηλά γίνεται και χαίρομαι που υπάρχει εξαιρετική στήριξη για τους μηρούς, ειδικά για το ψηλό μου κορμί.

Στο εσωτερικό δεν υπάρχουν δραματικές αλλαγές. Όπως σε κάθε Golf Mk8.5, το σύστημα χειρισμού είναι αισθητά βελτιωμένο σε σχέση με το αρχικό Mk8. Τα κουμπιά στο τιμόνι (εδώ με επένδυση μικροϊνών) είναι ευτυχώς κανονικά, φυσικά πλήκτρα με σκούρο γκρι φινίρισμα. Τα πεντάλ με κόκκινες λεπτομέρειες δείχνουν λίγο φθηνά, αλλά οι κόκκινες ζώνες ασφαλείας φωτίζουν ευχάριστα την ατμόσφαιρα.

Τελικά, τη στιγμή που έχω αρχίσει να ξεμένω από κουμπιά να πατάω και λειτουργίες να χαζεύω στην οθόνη, η κίνηση αρχίζει να αραιώνει. Για λίγα λεπτά το μόνο που ζητώ από το GTI είναι να λειτουργεί σαν ένα απλό Golf. Στη λειτουργία Comfort το κάνει άψογα: καταπίνει τα χιλιόμετρα αβίαστα, απορροφά τις λακκούβες σαν να μην υπάρχουν και προσφέρει ακριβώς όση ροπή χρειάζεται για προσπεράσεις.

Φτάνω στο Montserrat Mountain National Park, που είναι γεμάτο από δρόμους ιδανικούς για ένα hot hatch. Γυρίζω στο Sport και, όπου δεν υπάρχουν τροχόσπιτα να με καθυστερούν, ο ρυθμός ανεβαίνει. Η ώθηση από τον κινητήρα EA888 είναι συνεχής καθώς πιέζω περισσότερο το πεντάλ γκαζιού, με τη μέγιστη ροπή να ξεδιπλώνεται ήδη από τις 2.000 rpm, ενώ το μπροστινό σύστημα στρίβει άμεσα και με ακρίβεια. Η παλιά μαγεία του GTI είναι ακόμα εκεί. Το Volkswagen Golf GTI Edition 50 μπορεί να καλύψει μεγάλες αποστάσεις με εντυπωσιακό ρυθμό, αρκεί να οδηγείς ομαλά και με μέτρο – και είναι απολαυστικό να συμμετέχεις ενεργά σε αυτή τη διαδικασία.

Η ομαλότητα και η σωστή διαχείριση ρυθμού αποδεικνύονται πολύτιμες και στην πίστα. Το Parcmotor Castellolí, η «άλλη» πίστα της Καταλονίας (καθώς το Circuit de Barcelona-Catalunya φιλοξενεί δοκιμές Formula 1 εκείνες τις μέρες), συνδυάζει γρήγορες καμπές, ανηφορικές στροφές με αρνητική κλίση και μια τρομακτική κατηφορική ευθεία εκκίνησης/τερματισμού που δεν συγχωρεί λάθη στο φρενάρισμα. Πρόσθεσε καταρρακτώδη βροχή και ένα προσθιοκίνητο hot hatch με ημισλίκ ελαστικά και έχεις τη συνταγή για σίγουρη καταστροφή.

Κι όμως, σε αυτές τις δύσκολες συνθήκες έρχεται η στιγμή. Το γνώριμο σφίξιμο στο στήθος. Η ένταση. Ο ενθουσιασμός. Επιτέλους! Η ακρίβεια των χειριστηρίων του Edition 50 με κάνει να νιώθω «ένα» με το αυτοκίνητο. Φυσικά υπάρχει άγχος, αλλά στην πίστα το GTI επικοινωνεί μαζί μου, λέγοντάς μου ακριβώς τι κάνει και τι πρόκειται να κάνει αν το πιέσω περισσότερο. Είναι τρομερά έντονη εμπειρία να κατευθύνεις 325 PS μόνο στους εμπρός τροχούς, στροφή με στροφή, με τέτοιες συνθήκες, αλλά εξίσου ανταποδοτική όταν όλα λειτουργούν σωστά. Και σε αυτό βοηθούν τα επικοινωνιακά Bridgestone Potenza Race, που «ψιθυρίζουν» μέσα από το τιμόνι καθώς στρίβεις και, όταν ανεβάζεις ρυθμό, επιτρέπουν στο GTI να περιστρέφεται με ακρίβεια. Η ισορροπία είναι υποδειγματική και ουδέτερη, με την υποστροφή να αποτελεί επιλογή όσο και η υπερστροφή, ενώ ταυτόχρονα σου υπενθυμίζει πόσο απίστευτα γρήγορο είναι το Volkswagen Golf GTI Edition 50 στην ευθεία.

Η σύντομη αυτή παρένθεση σε αγωνιστική άσφαλτο τελειώνει πριν καλά-καλά το καταλάβω και μετά από μια μικρή ανάπαυλα κατευθύνομαι βόρεια. Τώρα που ξέρω τι μπορεί να κάνει το Edition 50 στην πίστα, η αυτοπεποίθησή μου μεγαλώνει. Καθώς η βροχή υποχωρεί και το υψόμετρο αυξάνεται, αναζητώ νέες προκλήσεις για να το δοκιμάσω. Τα χιλιόμετρα κυλούν στους δρόμους C37 και C16, περνώντας από τη Manresa μέσα από εντυπωσιακές κοιλάδες και τοπία που κόβουν την ανάσα. Η αντίθεση είναι έντονη: ήσυχα, παλιά χωριά στέκονται στην άκρη απότομων γκρεμών, ενώ σύγχρονες υποδομές διασχίζουν βίαια το τοπίο, με αυτοκινητόδρομους να ανοίγουν δρόμο μέσα από βουνά και πάνω από τεράστιες λίμνες.

Οι δρόμοι στενεύουν και γεμίζουν στροφές και εκείνη η αίσθηση επιστρέφει. Παρά τον αμφίβολο καιρό πιέζω το Golf περισσότερο από πριν, με τους εμπρός τροχούς να ψάχνουν πού και πού για πρόσφυση. Το Edition 50 είναι νευρικό και ζωηρό, πηδώντας από στροφή σε στροφή, αλλά πάντα ισορροπημένο και ξεκάθαρο στις αντιδράσεις του. Ένα αντίστοιχα ισχυρό τετρακίνητο Golf R θα ισοπέδωνε τις στροφές και θα αψηφούσε τους νόμους της φυσικής· αυτό το GTI, όμως, έρχεται σε συμφωνία μαζί τους και ύστερα βρίσκει τρόπο να χορεύει γύρω τους.

Συνεχίζω βορειότερα και μπαίνω στο Coll de la Creueta, όπου το τοπίο αρχίζει να σκεπάζεται από χιόνι. Οι πινακίδες προτείνουν αλυσίδες και προειδοποιούν για συχνή διέλευση εκχιονιστικών κι εγώ βρίσκομαι εδώ με ένα hot hatch και ημισλίκ ελαστικά. Παρ’ όλα αυτά το GTI δεν χάνει τίποτα από τη διασκέδαση ή την ικανότητά του. Σηκώνει ελαφρά έναν τροχό στις γρήγορες καμπές, η ουρά γλιστρά απαλά και εκείνο το γνώριμο ρίγος επιστρέφει. Απλώς απολαυστικό. Όμως το χιόνι βαθαίνει και ο δρόμος στενεύει σε μονή λωρίδα. Ο προορισμός μου, ένα σημείο με θέα στη μέση της διαδρομής, έχει ουσιαστικά χαθεί κάτω από το χιόνι. Το Edition 50 μπορεί να είναι εξαιρετικά πολυτάλαντο αλλά όχι τόσο ώστε να αγνοήσω την πραγματικότητα. Σταματώ στο ψηλότερο σημείο που μπορώ να φτάσω, παίρνω μια βαθιά, κοφτή ανάσα από τον παγωμένο αέρα και χαμογελώ.

Ανυπομονώ να κατέβω ξανά αυτά τα βουνά, να περάσω από τα ήσυχα χωριά και τις ανοιχτές διαδρομές, γνωρίζοντας πλέον ότι -όπως τα καλύτερα GTI- αυτό εδώ μπορεί να τα κάνει όλα και μάλιστα απολαυστικά. Το Edition 50 είναι ένα GTI για τους μυημένους, αλλά δεν μοιάζει με μια πρόχειρη επετειακή έκδοση που απλώς εκμεταλλεύεται τη συγκυρία. Οι αναβαθμίσεις του σε σχέση με ένα απλό GTI δένουν εξαιρετικά, δημιουργώντας ένα γρήγορο, ζωντανό και απίστευτα χρηστικό αυτοκίνητο καθημερινής απόδοσης. Είναι το πιο συναρπαστικό GTI εδώ και χρόνια, χωρίς να θυσιάζει την ευχρηστία που πάντα το χαρακτήριζε. Πέρασαν 50 χρόνια αλλά η Volkswagen ξέρει ακόμα πώς να φτιάχνει ένα καλό GTI. Ευτυχώς.

ΚΕΥ ΤΕCH

Ο κινητήρας του Golf GTI EDITION 50 είναι ο πιο δυνατός που έχει ποτέ φορέσει Golf GTI παραγωγής. Πρόκειται για τον 4κύλινδρο TSI 1.984 cc, με υπερσυμπιεστή και άμεσο ψεκασμό, από τη σειρά EA888 LK3 evo4 -την τελευταία έκδοση ενός κινητήρα που φημίζεται για την άμεση απόκριση και την ευελιξία του. Με 325 PS ξεπερνά κατά 25 PS τον κινητήρα του τρέχοντος Golf GTI Clubsport, χάρη στο νέο πρόγραμμα ελέγχου και την αύξηση της πίεσης υπερπλήρωσης του τούρμπο. Η μέγιστη ροπή των 420 Nm είναι διαθέσιμη από τις 2.000 μέχρι τις 5.400 rpm και είναι αυξημένη κατά 20 Nm σε σχέση με το Clubsport και κατά 50 Nm σε σύγκριση με το κλασικό GTI. Η δύναμη φτάνει στους εμπρός τροχούς μέσω ενός 7τάχυτου κιβωτίου DSG και ενός ηλεκτρονικά μπλοκέ διαφορικού, σχεδιασμένου ειδικά για το EDITION 50.

TECH

ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ: 1.984 cc, i4, TURBO BENZINHΣ, 325 PS @ 5.500 rpm, 420 Nm @ 2.000-5.400 rpm
ΚΙΒΩΤΙΟ: AYTOMATO, ΔΙΠΛΟΥ ΣΥΜΠΛΕΚΤΗ 7 ΣΧΕΣΕΩΝ
ΜΕΤΑΔΟΣΗ: ΕΜΠΡΟΣ
ΑΝΑΡΤΗΣΗ: ΓΟΝΑΤΑ MACPRHERSON (E)-ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΣΥΝΔΕΣΜΩΝ (Π)
0-100 KM/H: 5,3”
ΤΕΛΙΚΗ ΤΑΧΥΤΗΤΑ: 270 km/h
ΜΕΣΗ KATANAΛΩΣΗ (WLTP): 7,6 lt/100 km
CO2: 173 gr/km
ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ (Μ/Π/Y): 4.292/1.789/1.463 mm
ΜΕΤΑΞΟΝΙΟ: 2.629 mm
ΒΑΡΟΣ: 1.470 kg