Με «οδηγό» τα ΑΦΜ και την ψηφιακή εικόνα των φορολογουμένων η «μάχη» κατά της φοροδιαφυγής

Ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου και η «ψηφιακή εικόνα» του φορολογούμενου θα αποτελούν πλέον τον βασικό πυλώνα, στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Σύμφωνα με το επιχειρησιακό σχέδιο της Αρχής που δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης, κάθε διαθέσιμη πληροφορία θα συγκεντρώνεται γύρω από τον ΑΦΜ, ενώ με τη χρήση αλγορίθμων, τεχνητής νοημοσύνης και ανάλυσης μεγάλου όγκου δεδομένων (big data) θα εντοπίζονται αποκλίσεις ανάμεσα στα δηλωθέντα εισοδήματα και την πραγματική οικονομική δραστηριότητα πολιτών και επιχειρήσεων.

Στη φορολογική ταυτότητα θα ενσωματώνονται στοιχεία από φορολογικές δηλώσεις, τραπεζικές κινήσεις, ηλεκτρονικές συναλλαγές και άλλες διαθέσιμες πηγές πληροφόρησης, με στόχο τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου οικονομικού προφίλ για κάθε φορολογούμενο. Για το 2026 προβλέπονται πάνω από 194.000 έλεγχοι και διασταυρώσεις, με έμφαση στις παράνομες επιδοτήσεις, αλλά και στις καταθέσεις και τα περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό. Οι ελεγκτικές υπηρεσίες θα αξιοποιούν πληροφορίες από διεθνείς ανταλλαγές δεδομένων με δεκάδες χώρες, προκειμένου να εντοπίζονται περιπτώσεις απόκρυψης κεφαλαίων ή αδήλωτης περιουσίας εκτός Ελλάδας.

Οικονομικό προφίλ

Παράλληλα, τίθεται σε πλήρη λειτουργία το σύστημα PARE (Payment Capacity – Attitude – Recency – Event), το οποίο θα καταρτίζει αναλυτικό οικονομικό προφίλ για κάθε φορολογούμενο, αξιολογώντας την εισοδηματική και περιουσιακή του κατάσταση, τη συμπεριφορά στην αποπληρωμή οφειλών, τη χρονική εξέλιξη των χρεών, αλλά και κρίσιμα οικονομικά γεγονότα που επηρεάζουν τη δυνατότητα εκπλήρωσης υποχρεώσεων προς το Δημόσιο.

Ο στόχος της ΑΑΔΕ για φέτος είναι η είσπραξη εσόδων ύψους 75,45 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 29,2 δισ. ευρώ από τον ΦΠΑ, ενώ παράλληλα επιδιώκεται η βεβαίωση 1,5 δισ. ευρώ από ελέγχους και διασταυρώσεις των φοροελεγκτικών υπηρεσιών. Επίσης οι ελεγκτικές υπηρεσίες θα στείλουν 12.000 σημειώματα με πρόστιμα και φόρους που θα προκύψουν μετά τις διασταυρώσεις.

Μέσω του Συστήματος Προηγμένης Επιχειρησιακής Νοημοσύνης και Ανάλυσης Δεδομένων, η ΑΑΔΕ θα αξιοποιεί σενάρια που αναδεικνύουν επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου, εντοπίζουν ύποπτες συναλλαγές στο ηλεκτρονικό εμπόριο και ανιχνεύουν απάτες στο ενδοκοινοτικό εμπόριο. Οι φορολογικοί έλεγχοι θα στοχεύουν κυρίως κλάδους με μεγάλο φορολογικό κενό και έντονες αποκλίσεις μεταξύ δηλωθέντων εισοδημάτων και πραγματικών δαπανών.

Επίσης, με βάση τον σχεδιασμό της ΑΑΔΕ:

• Ξεκινά προσεχώς η λειτουργία του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), της νέας ψηφιακής πλατφόρμας της ΑΑΔΕ για τη συγκέντρωση και διαχείριση όλων των δεδομένων που αφορούν ακίνητα με στοιχεία ιδιοκτησίας, χρήσης και μισθώσεων, σε ενιαία βάση.
• Η πλατφόρμα myData ενισχύεται και εκσυγχρονίζεται, η ηλεκτρονική τιμολόγηση επεκτείνεται σταδιακά στο σύνολο της αγοράς, ενώ το Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής θα παρέχει δεδομένα διακίνησης αγαθών σε πραγματικό χρόνο. Παράλληλα, το Ψηφιακό Πελατολόγιο επεκτείνεται πέρα από τον κλάδο των οχημάτων και σε επιχειρήσεις κοινωνικών εκδηλώσεων.
• Η διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών ενισχύεται περαιτέρω με νέο λογισμικό που θα παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τις συναλλαγές και θα εντοπίζει ασυνήθιστη δραστηριότητα ή επιχειρήσεις που δεν έχουν συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις τους.
• Προβλέπονται διασταυρώσεις για τον εντοπισμό αδήλωτων εισοδημάτων από βραχυχρόνιες μισθώσεις, αδήλωτων αγοραπωλησιών ακινήτων, μη δηλωθεισών μεταβιβάσεων ακινήτων, καθώς και έλεγχοι καταθέσεων σε εγχώριες και ξένες τράπεζες.
• Στο μικροσκόπιο θα βρεθούν και φορολογούμενοι που δεν δηλώνουν περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό, όσοι εμφανίζουν μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ παρά τη δραστηριότητά τους, αλλά και συμβολαιογράφοι για τον έλεγχο ΑΦΜ φορολογουμένων που έχουν αποβιώσει κατά την προσυμπλήρωση στοιχείων Ε9.

Τηλεφωνικές οχλήσεις

Ο σχεδιασμός προβλέπει ακόμα την πραγματοποίηση τουλάχιστον 55.000 τηλεφωνικών επικοινωνιών με φορολογούμενους, με στόχο την ενημέρωση και τη συμμόρφωσή τους ως προς τις υποχρεώσεις τους. Παράλληλα, θα διενεργηθούν τουλάχιστον 3.400 εμφανείς μερικοί επιτόπιοι έλεγχοι σε όλη τη χώρα.

Στο πλαίσιο των δράσεων συμμόρφωσης περιλαμβάνονται στοχευμένες παρεμβάσεις σε επιχειρήσεις συγκεκριμένων κλάδων για την έναρξη ή μεταβολή δραστηριότητας, παρεμβάσεις σε φορολογούμενους με «φρέσκες» ληξιπρόθεσμες οφειλές, αλλά και υπενθυμίσεις σε μικροοφειλέτες παλαιότερων ετών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στις διασταυρώσεις στοιχείων, όπως σε μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ για το 2025 παρά την ύπαρξη δραστηριότητας, στους προσυμπληρωμένους κωδικούς αποδοχών και συντάξεων, στις δηλώσεις αναδρομικών αποδοχών, καθώς και σε εισερχόμενες πληροφορίες από αλλοδαπές φορολογικές αρχές.

Οι έλεγχοι

Το Επιχειρησιακό Σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 226 προβλέπει:

• 26.000 φορολογικούς ελέγχους από τις φορολογικές και ελεγκτικές υπηρεσίες
• 2.500 ελέγχους φορολογίας κεφαλαίου
• 25.400 μερικούς επιτόπιους ελέγχους πρόληψης
• 39.300 ελέγχους και έρευνες από τις ΔΕΟΣ
• 75.000 ελέγχους δίωξης από τα Τελωνεία
• 14.800 εκ των υστέρων τελωνειακούς ελέγχους
• 11.000 ελέγχους μέσω αυτοκινούμενων συστημάτων X-Rays
• 11.060 ελέγχους δίωξης με χρήση σκύλων ανιχνευτών, drones κ.ά.
• 3.468 μερικούς ελέγχους με αξιοποίηση POS, myDATA και στοιχείων ενδοκοινοτικών συναλλαγών
• 690 ελέγχους επί αμφισβήτησης ελάχιστου ετήσιου εισοδήματος
• 6.350 στοχευμένους ελέγχους βάσει κριτηρίων κινδύνου
• 1.500 ελέγχους κατόπιν πληροφοριακών δελτίων.

Ο στόχος για τα ληξιπρόθεσμα χρέη

Στο μέτωπο των ληξιπρόθεσμων οφειλών ο σχεδιασμός της ΑΑΔΕ προβλέπει:

• Είσπραξη τουλάχιστον 45% των ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορολογούμενων που εμφανίζουν για πρώτη φορά ληξιπρόθεσμες οφειλές.
• Είσπραξη ποσού τουλάχιστον 3,2 δισ. ευρώ έναντι παλαιών ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορολογουμένων.
• Είσπραξη τουλάχιστον 850 εκατ. ευρώ από μεγάλους οφειλέτες.
• Εισπράξεις 28 εκατ. ευρώ από ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την Τελωνειακή Διοίκηση.
• Εισπραξιμότητα 35% επί των νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορολογουμένων.