Ο κόσμος παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις εξελίξεις στο Ιράν, καθώς οι εικόνες από τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων προκαλούν σοκ και διεθνή κατακραυγή. Όλα τα βλέμματα στρέφονται πλέον στον Λευκό Οίκο και προσωπικά στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος καλείται να αποφασίσει αν – και πώς – οι ΗΠΑ θα αντιδράσουν απέναντι σε ένα καθεστώς που δείχνει έτοιμο να πνίξει στο αίμα την εσωτερική αμφισβήτηση.
Για τον πρόεδρο Τραμπ, η στιγμή της απόφασης έχει φτάσει. Πριν από δέκα ημέρες είχε δηλώσει ότι οι ΗΠΑ ήταν έτοιμες να «σπεύσουν σε βοήθεια» των Ιρανών διαδηλωτών, σε περίπτωση που η κυβέρνησή τους προσέφευγε στη βία. Αυτές οι δηλώσεις έγιναν προτού αποκαλυφθεί το πραγματικό μέγεθος της καταστολής.
Σήμερα, καθώς η έκταση της βίας έρχεται στο φως με τρόπο που προκαλεί αποτροπιασμό, η διεθνής κοινότητα αναμένει να δει πώς θα αντιδράσει ο Αμερικανός πρόεδρος.
«Κανείς δεν ξέρει τι θα κάνει ο πρόεδρος Τραμπ, εκτός από τον ίδιο τον πρόεδρο Τραμπ», δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου. «Ο κόσμος μπορεί να συνεχίσει να περιμένει και να εικάζει». Το ερώτημα είναι: για πόσο ακόμη…
Ανώτεροι αξιωματούχοι ενημέρωσαν τον πρόεδρο σήμερα Τρίτη (13.01.2026) για πιθανά σενάρια δράσης. Πέρα από το πυρηνικό πρόγραμμα και τους βαλλιστικούς πυραύλους του Ιράν, παρουσιάστηκαν προτάσεις και για κυβερνοεπίθεση ή επίθεση κατά των υπηρεσιών ασφαλείας της Τεχεράνης.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Air Force One, ο Τραμπ παραδέχθηκε ότι εξετάζει «μερικές πολύ σκληρές επιλογές».
Πιέζει κι άλλο ο Τραμπ: Ανακοίνωσε δασμούς 25% σε όποια χώρα συνεργάζεται με την Τεχεράνη
Ο Τραμπ, ανακοίνωσε την επιβολή δασμού 25% σε αγαθά που εισάγονται από χώρες με εμπορικές σχέσεις με το Ιράν, σε μια κίνηση που εντείνει την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη εν μέσω κλιμακούμενων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ο Τραμπ δήλωσε ότι το μέτρο τίθεται σε ισχύ «άμεσα», χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει τι ακριβώς συνιστά «επιχειρηματική δραστηριότητα» με το Ιράν.
«Κάθε χώρα που κάνει δουλειές με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα πληρώνει δασμό 25% για κάθε και οποιαδήποτε συναλλαγή με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής», έγραψε ο Τραμπ, προσθέτοντας πως «η απόφαση είναι τελική και αμετάκλητη».
Σύμφωνα με στοιχεία διεθνούς εμπορίου, η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος του Ιράν, ενώ ακολουθούν το Ιράκ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Τουρκία και η Ινδία.
Ο Λευκός Οίκος δεν έδωσε περαιτέρω πληροφορίες για το ποιες χώρες ή ποιοι τομείς θα πληγούν περισσότερο από το νέο καθεστώς δασμών.
Το παράδειγμα της Βενεζουέλας
Ενισχυμένος από την αίσθηση επιτυχίας στη Βενεζουέλα και τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο – την οποία ο Τραμπ χαρακτήρισε ως μία από τις πιο επιτυχημένες επιχειρήσεις στην ιστορία των ΗΠΑ – ο πειρασμός για στρατιωτική παρέμβαση θα πρέπει να είναι μεγάλος, αναφέρει σε ανάλυσή του το BBC.
Τα «αόρατα» όπλα των ΗΠΑ καιτο παράδειγμα της Βενεζουέλας
Άλλωστε, όπως έδειξαν τα γεγονότα του περασμένου καλοκαιριού, οι ΗΠΑ διαθέτουν τη δυνατότητα να πλήξουν στόχους από μεγάλη απόσταση.
Βομβαρδιστικά B-2 απογειώθηκαν από την αεροπορική βάση Whiteman στο Μιζούρι και πραγματοποίησαν πτήσεις διάρκειας 30 ωρών από το Μιζούρι για να πλήξουν κρίσιμες ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Ένα σενάριο, πάντως, σχεδόν αποκλείεται: μια επιχείρηση τύπου «Καράκας», με άμεση ανατροπή της ηγεσίας.
Ακόμη και στη σημερινή, αποδυναμωμένη του κατάσταση, και παρά τα πλήγματα που έχει δεχθεί από πρόσφατες αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις, το Ιράν δεν είναι Βενεζουέλα. Η Ισλαμική Δημοκρατία παραμένει ένα βαριά οπλισμένο και βαθιά ριζωμένο καθεστώς. Η απομάκρυνση ενός προσώπου δεν αρκεί για να λυγίσει ένα σύστημα που έχει μάθει να επιβιώνει υπό πίεση.
«Απλώς συνέχιζαν να σκοτώνουν» – Συγκλονιστικές μαρτυρίες
Μαρτυρίες Ιρανών διαδηλωτών που μίλησαν στο BBC αποτυπώνουν με ωμό τρόπο την κλιμάκωση της καταστολής.
Ο «Ομίντ», περίπου 40 ετών – όνομα που έχει αλλαχθεί για λόγους ασφαλείας – περιέγραψε με τρεμάμενη φωνή πώς είδε «με τα ίδια του τα μάτια» τις δυνάμεις ασφαλείας να πυροβολούν απευθείας τις γραμμές των διαδηλωτών, με ανθρώπους να πέφτουν νεκροί.
Όπως επισήμανε, οι δυνάμεις ασφαλείας έκαναν χρήση αυτόματων όπλων τύπου Καλάσνικοφ εναντίον άοπλων πολιτών στην μικρή πόλη του νότιου Ιράν, όπου συμμετείχε στις κινητοποιήσεις λόγω της επιδεινούμενης οικονομικής κατάστασης. «Μαχόμαστε έναντια σε ένα βίαιο καθεστώς με άδεια χέρια», είπε χαρακτηριστικά.
Νεαρή γυναίκα από την Τεχεράνη περιέγραψε την περασμένη Πέμπτη (08.01.2026) ως «Ημέρα της κρίσης». «Ακόμη και απομακρυσμένες γειτονιές της πόλης ήταν γεμάτες διαδηλωτές – μέρη που δεν θα μπορούσες να φανταστείς», ανέφερε. «Όμως την Παρασκευή, οι δυνάμεις ασφαλείας μόνο σκότωναν και σκότωναν και σκότωναν. Το να το βλέπω με τα ίδια μου τα μάτια με έκανε να καταρρεύσω, έχασα εντελώς το ηθικό μου. Η Παρασκευή ήταν μια αιματηρή ημέρα».
Όπως είπε, μετά τις δολοφονίες της Παρασκευής, ο κόσμος φοβόταν να βγει έξω και πολλοί πλέον φώναζαν συνθήματα από τα σοκάκια και μέσα από τα σπίτια τους. Η Τεχεράνη ήταν ένα πεδίο μάχης, πρόσθεσε, με διαδηλωτές και δυνάμεις ασφαλείας να παίρνουν θέσεις και να καλύπτονται στους δρόμους. Ωστόσο, όπως τόνισε, «σε έναν πόλεμο και οι δύο πλευρές έχουν όπλα. Εδώ, ο κόσμος μόνο φωνάζει συνθήματα και σκοτώνεται. Είναι ένας μονόπλευρος πόλεμος».
«Ίσως παρακολουθούμε τις τελευταίες ημέρες και εβδομάδες αυτού του καθεστώτος», εκτίμησε ο καγκελάριος της Γερμανίας Μερτς
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προέβλεψε ότι το καθεστώς στο Ιράν ενδέχεται να φτάνει στο τέλος του εν μέσω μαζικών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων στη χώρα, η οποία παραμένει αποκομμένη από τον υπόλοιπο κόσμο καθώς δεν είναι δυνατή η πρόσβαση στο διαδίκτυο εδώ και περισσότερες από 100 ώρες.
«Αν ένα καθεστώς μπορεί να παραμείνει την εξουσία μόνο με τη χρήση βίας, τότε ουσιαστικά έχει τελειώσει», σχολίασε ο Μερτς σήμερα από τη Μπανγκαλόρ της Ινδίας.
«Υποθέτω ότι αυτή τη στιγμή ίσως παρακολουθούμε τις τελευταίες ημέρες και εβδομάδες αυτού του καθεστώτος», πρόσθεσε.
Ο Γερμανός καγκελάριος είχε καταδικάσει ήδη χθες, Δευτέρα (12.01.2026), τις ενέργειες των ιρανικών δυνάμεων ασφαλείας εναντίον ειρηνικών διαδηλωτών, χαρακτηρίζοντάς τις «δυσανάλογες» και «βίαιες».
Οι κινητοποιήσεις στο Ιράν – οι σοβαρότερες εδώ και χρόνια – ξέσπασαν στις 28 Δεκεμβρίου στην Τεχεράνη ως αντίδραση στον υψηλό πληθωρισμό και την κακή οικονομική κατάσταση. Πλέον έχουν εξαπλωθεί και σε άλλες πόλεις έχοντας πάρει πολιτική τροπή, ενώ έχουν σημειωθεί ταραχές και επεισόδια μεταξύ των διαδηλωτών και των δυνάμεων επιβολής της τάξης. Οι ιρανικές αρχές κατηγορούν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ ότι υποδαυλίζουν τις ταραχές.
Από την πλευρά τους ακτιβιστές καταγγέλλουν ότι οι ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας χρησιμοποιούν βίαιες τακτικές για την αντιμετώπιση των διαδηλωτών.
Η οργάνωση Iran Human Rights (IHRNGO), με έδρα το Όσλο, έχει ανακοινώσει ότι τουλάχιστον 648 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από την έναρξη των κινητοποιήσεων.
Εξάλλου στη χώρα έχει διακοπεί η πρόσβαση στο ίντερνετ από τις 8 Ιανουαρίου και συνεχίζεται εδώ και 108 ώρες, όπως ανέφερε στο Χ η μη κυβερνητική οργάνωση εποπτείας της κυβερνοασφάλειας Netblocks.
«Εδώ και 108 ώρες το Ιράν έχει επιβάλει διακοπή στην πρόσβαση στο διαδίκτυο σε εθνικό επίπεδο, γεγονός που απομονώνει τους Ιρανούς από τον υπόλοιπο κόσμο και τον έναν από τον άλλο», τόνισε η Netblocks.
Ωστόσο οι τηλεφωνικές συνδέσεις με το εξωτερικό, που είχαν διακοπεί την Παρασκευή, έχουν αποκατασταθεί, σύμφωνα με δημοσιογράφο του AFP που βρίσκεται στην Τεχεράνη.
