Οριστική ρήξη στη σχέση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δείχνει η στάση που διατηρεί το τελευταίο διάστημα ο Αμερικανός πρόεδρος. Από την συμφωνία για το ρωσικό ντίζελ, μέχρι τις δημόσιες περιφρονήσεις του, ο Ντόναλντ Τραμπ δείχνει πως γυρνά την πλάτη στην Ουκρανία, φέρνοντας νέες διαστάσεις στον πόλεμο με τη Ρωσία.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν κρύβει καθόλου την δυσαρέσκειά του απέναντι στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Οι Νew York Times, σε ανάλυσή τους μεταδίδουν πως ο Ουκρανός πρόεδρος, πάντα στο τέλος διασφάλιζε κάποια μορφή αμερικανικής υποστήριξης ενάντια στη Ρωσία. Κανείς βέβαια δεν μπορεί να ξεχάσει τις άκαρπες ειρηνευτικές συνομιλίες και τις κολακείες Ζελένσκι για την «ισχυρή ηγεσία» του Αμερικανού προέδρου.
Λίγο πριν τις ενδιάμεσες και κρίσιμες εκλογές στις ΗΠΑ, το ρήγμα στη σχέση Ντόναλντ Τραμπ και Βολοντίμιρ Ζελένσκι φαίνεται να βαθαίνει. Η ρήξη αυτή ενέχει κινδύνους για την κυβέρνηση Τραμπ, αλλά κυρίως για την Ουκρανία, της οποίας ο στρατός εξακολουθεί να λαμβάνει κρίσιμη επιχειρησιακή βοήθεια από τις ΗΠΑ.
Από το ντίζελ στη Starshield και στην αλλαγή προέδρου της Ουκρανίας
Αν και ο Ντόναλντ Τραμπ ρίχνει τις ευθύνες για την αύξηση των τιμών του ντίζελ στον πόλεμο που μαίνεται στην Ουκρανία, αναλυτές αποκαλύπτουν την πραγματική αιτία: τον πόλεμο που ξεκίνησε ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ εναντίον του Ιράν.
Έτσι, φτάσαμε στο σημείο που ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε συμφωνία με τη Ρωσία για το ντίζελ, σε μία προσπάθεια να μειώσει τις τιμές που «γονατίζουν» τους Αμερικανούς.
Κήρυξε μονομερώς «ενεργειακή εκεχειρία», η οποία βοήθησε μόνο τη Ρωσία και έβλαψε την Ουκρανία. Τέλος, ζήτησε την ανάδειξη νέου προέδρου στην Ουκρανία.
Στα μέσα της εβδομάδας, ο ουκρανικός στρατός ανέφερε ξαφνικούς και ανεξήγητους περιορισμούς στη χρήση του Starshield, μιας στρατιωτικής έκδοσης του δορυφορικού συστήματος διαδικτύου Starlink, το οποίο είναι ζωτικής σημασίας για τις επικοινωνίες της Ουκρανίας στο πεδίο της μάχης.
Ο Έλον Μασκ κατηγόρησε την Αμερικανική κυβέρνηση για τους εν λόγω περιορισμούς και στη συνέχεια ζήτησε την ανάδειξη νέου προέδρου στην Ουκρανία.
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι εμφανίστηκε εξοργισμένος δηλώνοντας πως αισθάνθηκε προδοσία καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ στρέφεται πλέον ανοιχτά προς τον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Αψηφώντας τη δήλωση του Ντόναλντ Τραμπ για κατάπαυση του πυρός, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η Ουκρανία θα ξαναρχίσει τις επιθέσεις της εναντίον ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου.
Όταν δημοσιογράφος του ζήτησε να διευκρινίσει αν πίστευε ότι η Ουκρανία «έχανε» τις ΗΠΑ, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι απάντησε απλά: «Ναι».
Στη συνέχεια, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Newsmax ότι «ο Ζελένσκι δεν είναι ο κατάλληλος άνθρωπος για να συνεργαστούμε».
Η εξάρτηση από αμερικανικά συστήματα πληροφοριών και η ευρωπαϊκή στήριξη
Την Παρασκευή από τις Βρυξέλλες, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι πήγε ακόμη «πιο μακριά». Όταν ρωτήθηκε αν τον αντιμετωπίζουν ως εξιλαστήριο θύμα για τα προβλήματα της Αμερικής, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαμογέλασε ειρωνικά και έκανε μια μακρά παύση. Στη συνέχεια, έσκυψε προς το μικρόφωνο και είπε: «Αυτή είναι η απάντησή μου».
Αν η κόντρα μεταξύ των δύο προέδρων συνεχιστεί, κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τις αλλαγές στον πολιτικοοικονομικό «χάρτη». Το μόνο σίγουρο είναι πως θα ωφελήσει τη Ρωσία, θα βλάψει την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους συμμάχους του Κιέβου, σύμφωνα με αναλυτές.
«Είναι μια κατάσταση όπου όλοι χάνουν», δήλωσε ο Μπάλαζ Τζαράμπικ, πρώην διπλωμάτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κίεβο.
Το χειρότερο σενάριο για την Ουκρανία θα ήταν αν ο Ντόναλντ Τραμπ αναστείλει τη βοήθεια προς τον ουκρανικό στρατό. Το Κίεβο ελπίζει πως κάτι τέτοιο δεν θα γίνει, καθώς αντιμετωπίζει κριτική από ορισμένους στο ίδιο του το κόμμα για τον τρόπο με τον οποίο χειρίζεται το ζήτημα της Ουκρανίας.
Η απώλεια αυτής της βοήθειας θα έβλαπτε τον ουκρανικό στρατό, ακριβώς τη στιγμή που επιτυγχάνει καλές επιδόσεις εναντίον των Ρώσων στην πρώτη γραμμή.
Από τα μηνύματα στήριξης στην Ουκρανία μέχρι και την επίπληξη στον Ζελένσκι, μέσα στον Λευκό Οίκο καθώς δεν φορούσε κοστούμι, ο Ντόναλντ Τραμπ κατάφερε να ανατρέψει ολόκληρες γενιές αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.
Οι ΗΠΑ σταμάτησαν να δωρίζουν όπλα στην Ουκρανία, απαιτώντας αντ’ αυτού από το Κίεβο και τους δυτικούς συμμάχους του να τα πληρώσουν. Από τότε, η Ουκρανία έχει ενισχύσει σημαντικά τη δική της αμυντική παραγωγή, μετριάζοντας το πλήγμα από την αποχώρηση των ΗΠΑ — και δίνοντας στον κ. Ζελένσκι περισσότερο περιθώριο να εκφράζεται ελεύθερα.
Αν και οι ευρωπαϊκές χώρες παρέχουν ορισμένες πληροφορίες στην Ουκρανία, δεν υπάρχει υποκατάστατο των αμερικανικών συστυμάτων που παρέχουν έγκαιρες προειδοποιήσεις για επιθέσεις με πυραύλους κρουζ από πλοία στη Μαύρη Θάλασσα ή για επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους.
«Θα πεθάνουμε επειδή δεν θα λαμβάνουμε προειδοποιήσεις για επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους», δήλωσε ο Όλεγκ Κάτκοφ, στρατιωτικός αναλυτής και αρχισυντάκτης του AIN, ενός ουκρανικού μέσου ενημέρωσης που καλύπτει θέματα άμυνας και τεχνολογίας.
«Αυτό σημαίνει ότι δεν θα προλαβαίνουμε να φτάσουμε εγκαίρως στα καταφύγια. Και δεν θα έχουμε τα μέσα να καταρρίψουμε εμείς οι ίδιοι αυτούς τους πυραύλους».
Η Ουκρανία είχε μια γεύση αυτή την εβδομάδα από το τι θα μπορούσε να συμβεί αν οι Ηνωμένες Πολιτείες σταματούσαν να την βοηθούν.
Ουκρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η Ουκρανία δεν έλαβε καμία προειδοποίηση από τους εταίρους της -ειρωνική αναφορά στις ΗΠΑ- για τις δύο σειρές πυραυλικών επιθέσεων εναντίον του Κιέβου την Τρίτη και την Τετάρτη. Οι πύραυλοι αυτοί έπληξαν την πόλη ακριβώς τη στιγμή που ηχούσαν οι συναγερμοί αεροπορικής επιδρομής.
Δεν είναι σαφές γιατί η Ουκρανία δεν έλαβε καμία ειδοποίηση. Ίσως οφείλεται στο γεγονός ότι οι πύραυλοι αυτοί ήταν τύπου S-400, οι οποίοι διανύουν μικρές αποστάσεις με εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα, κάτι που συχνά δεν επιτρέπει την έγκαιρη προειδοποίηση. Ουκρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι έλαβαν ειδοποίηση για άλλες βαλλιστικές επιθέσεις.
Στη συνέχεια, σημειώθηκαν διαταραχές στο σύστημα «Starshield», οι οποίες, σύμφωνα με Ουκρανούς στρατιώτες, παρεμπόδισαν την εκτόξευση drones και μια σειρά άλλων επιχειρήσεων. Μια διακομματική ομάδα γερουσιαστών των ΗΠΑ ζήτησε τη διεξαγωγή έρευνας.
Οι επόμενες δύο εβδομάδες θα μπορούσαν να δώσουν μια ένδειξη για το τι μπορεί να συμβεί στη συνέχεια στις σχέσεις Τραμπ-Ζελένσκι, ανέφεραν αναλυτές.
«Πρέπει να δούμε τι θα συμβεί μέχρι τις ενδιάμεσες εκλογές», δήλωσε ο Χάρι Νεντέλκου, ανώτερος διευθυντής της Rasmussen Global, μιας ευρωπαϊκής εταιρείας πολιτικής συμβουλευτικής. «Πρέπει να δούμε πώς θα χειριστεί την κατάσταση ο Τραμπ. Από τη μία πλευρά, θέλει να δείξει ότι μειώνει τις τιμές του φυσικού αερίου. Από την άλλη, αντιμετωπίζει κριτική από τα ίδια του τα στελέχη. Από γεωπολιτική άποψη, ωστόσο, φυσικά πρόκειται για μαχαιριά στην πλάτη. Μια γεωπολιτική προδοσία».
