Μεσολόγγι: Στο Ξενοκράτειο Μουσείο ο εμβληματικός πίνακας του Ντελακρουά «Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου» – ertnews.gr

Σε ιδιαίτερα φορτισμένη ατμόσφαιρα, με έντονη συγκίνηση και θαυμασμό, το Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσολογγίου υποδέχθηκε το Σάββατο 14 Μαρτίου τον εμβληματικό πίνακα του Ευγένιου Ντελακρουά «Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου» (La Grèce sur les ruines de Missolonghi), κατά τη διάρκεια επίσημης συνέντευξης Τύπου στην οποία παρευρέθηκε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.

Το έργο παραχωρήθηκε από το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντώ στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου και θα παραμείνει στο Ξενοκράτειο έως και τον Νοέμβριο του 2026. Από την Κυριακή 15 Μαρτίου, το κοινό έχει τη δυνατότητα να δει από κοντά τον ιστορικό πίνακα του μεγάλου φιλέλληνα ζωγράφου, ο οποίος, λίγους μόλις μήνες μετά την ηρωική Έξοδο του 1826, δημιούργησε ένα έργο βαθιάς συμβολικής δύναμης, παρά το γεγονός ότι δεν είχε επισκεφθεί ποτέ την πόλη.

Λίνα Μενδώνη: Το Μεσολόγγι έγινε σύμβολο ηθικού μεγαλείου και αυτοθυσίας

Η υπουργός Πολιτισμού υπογράμμισε ότι η επιλογή του Μεσολογγίου από τον Ντελακρουά μόνο τυχαία δεν ήταν, καθώς η τρίτη Πολιορκία και η Έξοδος του 1826 συγκλόνισαν την Ευρώπη και χάρισαν στην πόλη ξεχωριστή θέση στη μνήμη των φιλελλήνων.

Όπως ανέφερε, οι μήνες πείνας, η αντίσταση μέχρι τέλους και η συνειδητή απόφαση των κατοίκων να μην παραδοθούν αλλά να προχωρήσουν σε μια έξοδο που ήταν ταυτόχρονα καταδικασμένη και λυτρωτική, μετέτρεψαν το Μεσολόγγι σε διαχρονικό σύμβολο αυτοθυσίας και ηθικής υπέρβασης.

Η ίδια σημείωσε ότι ο χαρακτηρισμός «Ιερά Πόλη» που αποδόθηκε αργότερα στο Μεσολόγγι δεν ήταν μια απλή τιμητική αναφορά, αλλά αποτύπωνε την πεποίθηση ότι εκεί συντελέστηκε μια πράξη ύψιστης ανθρώπινης αξιοπρέπειας, αντάξια της ίδιας της Ιστορίας. Σύμφωνα με την υπουργό, αυτή τη βαθύτερη ηθική διάσταση κατόρθωσε να αποδώσει με μοναδικό τρόπο ο Ντελακρουά.

«Ο πίνακας συναντά τον τόπο που τον ενέπνευσε»

Η κ. Μενδώνη τόνισε ακόμη ότι το έργο του Ντελακρουά δεν περιορίζεται στην εικονογράφηση ιστορικών γεγονότων, αλλά αναδεικνύει την πνευματική ουσία και το πολιτισμικό βάθος της Ελληνικής Επανάστασης. Όπως είπε, πρόκειται για μια εικόνα που παραμένει διαχρονική και επίκαιρη, ενώ έχει πλέον καθιερωθεί ως ένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα σύμβολα του αγώνα για την ελευθερία, όχι μόνο των Ελλήνων αλλά και ευρύτερα.

Υπενθύμισε επίσης ότι ο πίνακας πωλήθηκε το 1852 και έκτοτε εντάχθηκε στη συλλογή του Μουσείου Καλών Τεχνών του Μπορντώ, όπου φυλάσσεται μέχρι σήμερα ως ένα από τα σημαντικότερα έργα του ζωγράφου.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο γεγονός ότι αυτή είναι η πρώτη παρουσίαση του έργου στην Ελλάδα, και μάλιστα στο Μεσολόγγι, στον τόπο που το ενέπνευσε. Όπως σημείωσε, η παρουσίασή του στο Ξενοκράτειο Μουσείο αποτελεί γεγονός με βαρύνουσα πολιτιστική και συμβολική σημασία, καθώς ο πίνακας «επιστρέφει» στον χώρο της ιστορικής του αναφοράς και συνομιλεί άμεσα με τη μνήμη της Ιερής Πόλης.

Παράλληλα, επισήμανε πως η συγκυρία των 200 χρόνων από την Έξοδο προσδίδει στην έκθεση ακόμη μεγαλύτερο ιστορικό και συναισθηματικό βάρος, μετατρέποντάς την σε πράξη συλλογικής μνήμης και ιστορικού αναστοχασμού, σε μια εποχή κατά την οποία οι προκλήσεις για την ελευθερία, τις ανθρωπιστικές αξίες και τον πολιτισμό στην Ευρώπη εντείνονται.

Η «συνάντηση» του Ντελακρουά με το Ξενοκράτειο

Αναφερόμενη στον χώρο φιλοξενίας του έργου, η υπουργός Πολιτισμού σημείωσε ότι το Ξενοκράτειο, το οποίο ανεγέρθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα χάρη στη δωρεά του εθνικού ευεργέτη Κωνσταντίνου Ξενοκράτη, αποτελεί ζωντανή απόδειξη της συμβολής του ελληνισμού της διασποράς στην πολιτιστική και θεσμική συγκρότηση του νεοελληνικού κράτους.

Κατά την ίδια, η παρουσία του πίνακα σε αυτόν τον ιστορικό χώρο δημιουργεί έναν ουσιαστικό διάλογο ανάμεσα στη φιλελληνική ευρωπαϊκή παράδοση και τη νεοελληνική ιστορική εμπειρία. Υπογράμμισε, επίσης, ότι το έργο «Η Ελλάς επί των ερειπίων του Μεσολογγίου» δεν είναι μόνο ένα εμβληματικό έργο τέχνης, αλλά ένα διαχρονικό σύμβολο αντίστασης, ελπίδας και αναγέννησης, που εξακολουθεί να συνομιλεί με το παρόν και να αναδεικνύει τη δύναμη της τέχνης να κρατά ζωντανή τη μνήμη των μεγάλων αγώνων.

Οι ευχαριστίες της υπουργού Πολιτισμού

Η κ. Μενδώνη ευχαρίστησε ιδιαίτερα τη διευθύντρια Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς Ολυμπία Βικάτου, η οποία είχε την ιδέα για τον προσωρινό δανεισμό του έργου, καθώς και το Κοινωφελές Ίδρυμα Κοινωνικού και Πολιτιστικού Έργου (ΚΙΚΠΕ), με ειδική αναφορά στους Μιχάλη Στασινόπουλο και Χρήστο-Εμμανουήλ Δημητρακόπουλο, για τη συμβολή τους στην επιτάχυνση των διαδικασιών που οδήγησαν στην έλευση του πίνακα στην Ελλάδα.

Ευχαριστίες απηύθυνε επίσης στο Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντώ για την εμπιστοσύνη και τη γενναιοδωρία του, καθώς και σε όλους τους επιστημονικούς, θεσμικούς και υπηρεσιακούς συντελεστές που εργάστηκαν για την υλοποίηση της έκθεσης.

Ολυμπία Βικάτου: Μια υπέρτατη στιγμή για το Μεσολόγγι

Από την πλευρά της, η Ολυμπία Βικάτου χαρακτήρισε την άφιξη του έργου στο Μεσολόγγι μια κορυφαία στιγμή για την Ιερή Πόλη, σημειώνοντας πως πρόκειται για έναν πίνακα που αποδίδει με μοναδικό τρόπο την ψυχή του τόπου, παρότι ο Ντελακρουά δεν τον επισκέφθηκε ποτέ.

Όπως δήλωσε, στην επετειακή χρονιά των 200 χρόνων από την Έξοδο, η παρουσία του πίνακα στον τόπο που του έδωσε έμπνευση αποκτά σχεδόν τελετουργικό χαρακτήρα. Σύμφωνα με την ίδια, το έργο έρχεται ως προσκεκλημένο της ίδιας της ιστορίας, λειτουργώντας ως μάρτυρας, σύμβολο και υπενθύμιση ότι η θυσία των αγωνιστών του Μεσολογγίου παραμένει ζωντανή στον παγκόσμιο χάρτη της μνήμης.

Ποιοι έδωσαν το «παρών» στη συνέντευξη Τύπου

Στην εκδήλωση απηύθυναν σύντομους χαιρετισμούς ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριος Φαρμάκης, ο βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας Θανάσης Παπαθανάσης, ο υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Κωνσταντίνος Καραγκούνης, ο δήμαρχος της Ιεράς Πόλης Μεσολογγίου Σπύρος Διαμαντόπουλος και ο σεβασμιώτατος μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας Δαμασκηνός.

Ιδιαίτερη συγκίνηση προκάλεσε και η τοποθέτηση του Νίκου Αλιάγα, ο οποίος αναφέρθηκε με θερμά λόγια στην έλευση του πίνακα στο Μεσολόγγι.