Τι σημαίνει πρακτικά η αύξηση του κατώτατου μισθού – Ποιοι θα ωφεληθούν περισσότερο, αναλυτικά παραδείγματα

Αυξήσεις στις αποδοχές εργαζομένων του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα δρομολογεί η κυβέρνηση για το 2027, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να προαναγγέλλει ότι ο κατώτατος μισθός θα ξεπεράσει τα 950 ευρώ. Η αναπροσαρμογή αναμένεται να επηρεάσει περισσότερους από 1,3 εκατομμύρια εργαζόμενους, ενώ παράλληλα σχεδιάζεται ένα πακέτο παρεμβάσεων για τη μείωση του κόστους των επιχειρήσεων, ώστε να μπορέσουν να απορροφήσουν μέρος του πρόσθετου μισθολογικού κόστους.

Οι αυξήσεις αναμένεται να αποτυπωθούν στις μισθοδοσίες του Απριλίου 2027, ενώ οι τελικές αποφάσεις για το ύψος του νέου κατώτατου μισθού θα ληφθούν τον Μάρτιο, μετά την ολοκλήρωση της προβλεπόμενης διαδικασίας διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους.

Μητσοτάκης: «Πριν τις εκλογές θα έχει ξεπεράσει τα 950 ευρώ»

Επτά μήνες πριν από την προγραμματισμένη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου για τον καθορισμό του νέου κατώτατου μισθού, ο πρωθυπουργός άνοιξε ουσιαστικά από τώρα τη συζήτηση για το ύψος της νέας αύξησης.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε τον πήχη πάνω από τα 950 ευρώ, επιβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση προσανατολίζεται σε περαιτέρω ενίσχυση των κατώτατων αποδοχών.

«Στόχος της κυβέρνησης είναι η συνολική ευημερία της οικονομίας να φτάσει σε κάθε πολίτη, σε κάθε γωνιά της χώρας. Ήμασταν συνεπείς στο προεκλογικό μας πρόγραμμα. Σας είπα τότε ότι θέλω ο κατώτατος μισθός να φτάσει τα 950 ευρώ. Τώρα σας λέω μετά βεβαιότητας ότι πριν τις εκλογές θα έχει ξεπεράσει τα 950 ο κατώτατος μισθός», τόνισε ο Πρωθυπουργός.

Η δήλωση αυτή δημιουργεί πλέον νέα βάση για τα σενάρια σχετικά με το ύψος του κατώτατου μισθού, καθώς τα 950 ευρώ δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως ο τελικός στόχος, αλλά ως το ελάχιστο επίπεδο στο οποίο θα πρέπει να κινηθεί η νέα αύξηση.

Ποιοι είναι οι άμεσα ωφελούμενοι

Σήμερα ο κατώτατος μισθός ανέρχεται σε 920 ευρώ μεικτά.

Η αύξησή του επηρεάζει άμεσα περίπου 550.000 εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό.

Παράλληλα, η κυβερνητική παρέμβαση έχει ευρύτερη επίδραση, καθώς η αύξηση αναμένεται να περάσει οριζόντια στις αποδοχές των εργαζομένων στο Δημόσιο, ενώ συμπαρασύρει και άλλες παροχές και μισθολογικά μεγέθη που συνδέονται με τον κατώτατο μισθό.

Οι βασικές κατηγορίες των ωφελούμενων είναι:

• 550.000 εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό
• Δημόσιοι υπάλληλοι, μέσω της οριζόντιας προσαρμογής των αποδοχών
• Εργαζόμενοι με τριετίες
• Δικαιούχοι επιδομάτων που συνδέονται με τον κατώτατο μισθό

Στις παροχές που επηρεάζονται περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, επιδόματα όπως μητρότητας και ανεργίας.

Το σενάριο των 970 ευρώ – Τι θα γίνει με τις τριετίες

Ένα από τα χαρακτηριστικά σενάρια που χρησιμοποιούνται για να αποτυπωθεί η επίδραση της αύξησης είναι η διαμόρφωση του κατώτατου μισθού στα 970 ευρώ μεικτά.

Σε αυτή την περίπτωση, οι αποδοχές των εργαζομένων θα διαμορφώνονταν ως εξής:

Έτσι, ένας εργαζόμενος που σήμερα λαμβάνει τον κατώτατο μισθό των 920 ευρώ και έχει συμπληρώσει μία τριετία, θα μπορούσε, στο συγκεκριμένο σενάριο, να δει τις μεικτές αποδοχές του να αυξάνονται στα 1.062 ευρώ.

Με δύο τριετίες, ο μισθός θα έφτανε τα 1.154 ευρώ, ενώ με τρεις τριετίες θα διαμορφωνόταν στα 1.246 ευρώ μεικτά.

Οι αριθμοί αυτοί αποτελούν ενδεικτικό σενάριο και όχι την τελική απόφαση για το ύψος του κατώτατου μισθού.

Από τα 920 στα 1.000 ευρώ – Τα σενάρια για τα καθαρά

Το ύψος της αύξησης έχει άμεση επίπτωση και στο ποσό που καταλήγει στην τσέπη των εργαζομένων.

Με τα σημερινά δεδομένα, τα 920 ευρώ μεικτά αντιστοιχούν περίπου σε 772 ευρώ καθαρά για εργαζόμενο πλήρους απασχόλησης.

Εφόσον ο κατώτατος αυξηθεί στα 950 ευρώ, οι καθαρές αποδοχές υπολογίζεται ότι θα κινηθούν περίπου στα 794 ευρώ.

Στο σενάριο των 970 ευρώ μεικτά, τα καθαρά διαμορφώνονται περίπου στα 808 ευρώ, ενώ εάν ο κατώτατος μισθός φτάσει τα 1.000 ευρώ, οι καθαρές αποδοχές θα ανέλθουν περίπου στα 829 ευρώ.

Οι τελικές καθαρές αποδοχές θα εξαρτηθούν από τα φορολογικά και ασφαλιστικά δεδομένα που θα ισχύουν το 2027.

Μάρκοπουλος: «Τετραψήφια νούμερα»

Το κυβερνητικό μήνυμα για την πορεία των μισθών είναι ότι η αύξηση του κατώτατου δεν αποτελεί μεμονωμένη παρέμβαση, αλλά μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας σύγκλισης των ελληνικών αποδοχών με τα ευρωπαϊκά επίπεδα.

Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος έδωσε το στίγμα της κυβερνητικής στόχευσης:

«Είναι σαφές ότι όσο βελτιώνεται η οικονομία και έχουμε την ανάπτυξη που έχουμε, θα υπάρξει κοινωνικό μέρισμα. Επομένως είναι σαφές ότι θα πρέπει να προδιαγραφεί μια πορεία προς δυτικοευρωπαϊκού χαρακτήρα μισθούς, και τι σημαίνει δυτικοευρωπαϊκού χαρακτήρα μισθούς; Τετραψήφια νούμερα», σημείωσε.

Η αναφορά αυτή ενισχύει τα σενάρια που θέλουν τον κατώτατο μισθό να προσεγγίζει ή να ξεπερνά τα 1.000 ευρώ τα επόμενα χρόνια.

Τι ζητούν οι επιχειρήσεις

Οι κοινωνικοί φορείς εμφανίζονται καταρχήν θετικοί στην αύξηση των αποδοχών, επισημαίνουν όμως ότι η άνοδος του μισθολογικού κόστους δεν μπορεί να επιβαρύνει αποκλειστικά τις επιχειρήσεις.

Το αίτημα που διατυπώνεται είναι να συνοδευτεί η αύξηση του κατώτατου μισθού από μέτρα ελάφρυνσης του επιχειρηματικού κόστους, κυρίως μέσω της φορολογίας και των ασφαλιστικών εισφορών.

Χατζηθεοδοσίου: «Η αύξηση του εισοδήματος είναι πολύ σημαντική»

Ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών Γιάννης Χατζηθεοδοσίου υπογραμμίζει ότι οι εργαζόμενοι είναι ταυτόχρονα και καταναλωτές, επομένως η ενίσχυση του εισοδήματός τους μπορεί να λειτουργήσει θετικά για την αγορά.

«Οι εργαζόμενοι είναι και οι καταναλωτές, άρα η αύξηση του εισοδήματός τους είναι για μας πολύ σημαντική».

Ωστόσο, ζητά παράλληλα παρεμβάσεις που θα μειώσουν τις επιβαρύνσεις των επιχειρήσεων, όπως η μείωση ή κατάργηση της προκαταβολής φόρου και η κατάργηση των τεκμηρίων, ώστε να δημιουργηθεί ο απαραίτητος δημοσιονομικός και ταμειακός χώρος για υψηλότερους μισθούς.

Κορκίδης: «Τα 950 είναι ο στόχος»

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς Βασίλης Κορκίδης θέτει ως στόχο τα 950 ευρώ, επισημαίνοντας παράλληλα τη σημασία της αποσύνδεσης του κατώτατου μισθού από το τεκμαρτό εισόδημα.

«Σαφέστατα τα 950 είναι ο στόχος και ο μέσος μισθός είναι τα 1.500, με μια διαφορά. Να πάψει να συνδέεται ο μισθός, ο κατώτατος μισθός με το τεκμαρτό εισόδημα».

Τι αναμένεται να ανακοινωθεί στη ΔΕΘ

Το επόμενο μεγάλο ορόσημο είναι η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης, όπου αναμένεται να παρουσιαστεί από τον πρωθυπουργό ένα ευρύτερο πλέγμα παρεμβάσεων για την οικονομία και τις επιχειρήσεις.

Στο επίκεντρο αναμένεται να βρεθούν μέτρα που θα περιορίζουν το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων και θα διευκολύνουν την αύξηση των μισθών.

Πρόκειται κυρίως για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές που επιβαρύνουν το κόστος απασχόλησης χωρίς να καταλήγουν απευθείας στον εργαζόμενο.

Η στόχευση είναι διπλή: από τη μία πλευρά να αυξηθεί το διαθέσιμο εισόδημα των εργαζομένων και από την άλλη να περιοριστεί η επιβάρυνση των εργοδοτών, ώστε η αύξηση του κατώτατου μισθού να μην μετατραπεί σε πρόσθετη πίεση για τις επιχειρήσεις.

Μείωση προκαταβολής φόρου

Ένα από τα βασικά σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι είναι η μείωση της προκαταβολής φόρου για τις επιχειρήσεις.

Εφόσον τελικά ενταχθεί στο πακέτο των μέτρων, το όφελος θα αποτυπωθεί άμεσα στις φορολογικές δηλώσεις που θα υποβληθούν το 2027.

Μείωση εργοδοτικών εισφορών

Παράλληλα, έχει ήδη δρομολογηθεί η περαιτέρω μείωση των εργοδοτικών εισφορών.

Το βασικό ερώτημα είναι εάν η μείωση θα περιοριστεί στο 0,5% ή εάν τελικά ανακοινωθεί μεγαλύτερη παρέμβαση.

Μια επιπλέον μείωση του μη μισθολογικού κόστους θα λειτουργούσε ως αντιστάθμισμα στην αύξηση των μεικτών αποδοχών.

Τέλος επιτηδεύματος

Σε ό,τι αφορά το τέλος επιτηδεύματος, για τα φυσικά πρόσωπα η επιβάρυνση έχει ήδη απομακρυνθεί, ενώ στο τραπέζι παραμένει το ζήτημα των νομικών προσώπων.

Εφόσον αποφασιστεί η κατάργησή του και για τις επιχειρήσεις που εξακολουθούν να το καταβάλλουν, το όφελος υπολογίζεται σε τουλάχιστον 1.000 ευρώ ανά επιχείρηση.

Χρηματοδότηση με ευνοϊκούς όρους

Στο πακέτο αναμένεται να περιλαμβάνονται και προγράμματα χρηματοδότησης με ευνοϊκούς όρους.

Η συγκεκριμένη παρέμβαση δεν συνεπάγεται απαραίτητα άμεσο δημοσιονομικό κόστος, μπορεί όμως να προσφέρει σημαντική ανάσα σε επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης στον τραπεζικό δανεισμό.

Πάνω από 800 ευρώ καθαρά – Τι αλλάζει για τους νεότερους

Με βάση τα σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι, δύο σημεία θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικά για τους εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης.

Πρώτον, με την αύξηση του κατώτατου μισθού, οι καθαρές αποδοχές αναμένεται να περάσουν το όριο των 800 ευρώ, ανάλογα βεβαίως με το τελικό ύψος του μεικτού μισθού και τα φορολογικά δεδομένα.

Δεύτερον, οι εργαζόμενοι κάτω των 25 ετών αναμένεται να δουν σημαντικά μεγαλύτερη ενίσχυση στις καθαρές αποδοχές τους σε σχέση με τους μεγαλύτερους σε ηλικία εργαζόμενους, σύμφωνα με τον σχεδιασμό που παρουσιάζεται.

Το 2027 η τελευταία απόφαση του υπουργικού συμβουλίου

Το 2027 έχει ιδιαίτερη σημασία και για έναν ακόμη λόγο.

Θα είναι η τελευταία χρονιά κατά την οποία ο κατώτατος μισθός θα καθοριστεί με απόφαση του υπουργικού συμβουλίου.

Από το 2028 αλλάζει ο μηχανισμός υπολογισμού. Η αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού θα συνδέεται με αντικειμενικούς οικονομικούς δείκτες και συγκεκριμένα με:

• την πορεία του πληθωρισμού
• την παραγωγικότητα της εργασίας

Με αυτόν τον τρόπο, η αύξηση του κατώτατου μισθού θα ακολουθεί περισσότερο αυτοματοποιημένο μηχανισμό και θα συνδέεται με την εξέλιξη της οικονομίας.

Ρεπορτάζ: Θάνος Τσίρος, Γωγώ Κατσέλη